Efil Türk / Tasarım Prensipleri / Ritm

Efil Türk / Tasarım Prensipleri / Ritm

“Tasarım” :  Temel prensiplerinin belirlenmesinde, sanatçılar gibi “güvenilmezler”den yararlanmış kavram, tasarlanmış olanın yeniden üretilebilmesini hedefler.

“Sanat” : 20.yüzyıl başları itibari ile tasarım ile flörtünü ilerleten sanat, üretilmiş eserin taklit edilemez öznelliğini öngörür.

İşte bu iki fark, bu iki kavramın en keskin ayrılık noktasıdır.

Efil Türk / Tasarım Prensipleri / Oran

Efil Türk / Tasarım Prensipleri / Oran

Birisi tekrarı hedeflerken, diğeri tekil olmayı hedefler. Buradaki ayrılık ne kadar keskin olursa olsun bu iki kavramın ortaklığını bozamayacak  şey, “Yaratıcılık”tır.

Efil Türk / Tasarım Prensipleri / Birlik

Efil Türk / Tasarım Prensipleri / Birlik

 

Sanatın, tasarlanmaksızın üretilmesi, Art Brut olarak adlandırılmıştır ve denetimsizliği cılızdır.

Tasarlanmış olanın yaratıcılıktan yoksunluğu onu sadece bir ergonomi ürünü yapar ve görsellik /işlevsellik ilişkisine sahip olmayan ürün tasarlanmış değil hesaplanmış üründür.

Efil Türk / Tasarım Prensipleri / Denge

Efil Türk / Tasarım Prensipleri / Denge

Sanat öğretilemez, çünkü yaratıcılığın gücü sanat ürünü için belirleyicidir. Öğretilebilir olan, benzerlerinin yeniden üretilmesi mümkün olan, belli gereçlerin standart işlevlerini aynen kullanabilmeyi hedefleyen bir çalışmadır.

Efil Türk / Tasarım Prensipleri /  Vurgu

Efil Türk / Tasarım Prensipleri / Vurgu

Sanatın ve tasarımın temel prensipleri insan algısı dikkate alınarak formüle edilmiştir.Sanat, bu algıyı, görsel karşılık anlamında çok yönlü deşmiş ve formüllü olan tüm üretim biçimlerini sınıflamıştır.

Bunlar dışında kalanlar dahi, yukarıdaki Art Brut örneği gibi, bu sınıflamada yerini almıştır.

Bugün güncel sanat kavramı, çağın sanatı anlamına gelse de içinde gelenekselden, performansa kadar çok farklı üretim biçimlerini barındırır.

Efil Türk / Tasarım Prensipleri / Boşluk

Efil Türk / Tasarım Prensipleri / Boşluk

Tasarlama işine gelince, sanat ve tasarım ilişkisinde kavramları birbirine bulaştırma işi 1900’lerde başlamıştır.

En basit örneği ile sanatı bir fikre taşımak zorlaması ile sergilenen yeri değiştirilmiş gündelik objelerde, “eylem” sanatla ilişkilendirilmiştir,ürün değil.

Bu anlamda, tasarım ve sanat ilişkisini daha sağlıklı anlamak için konuya sanat ve tasarım ürünü olarak bakmak daha doğru olacaktır.

Sanat ürününün bir tasarım ürünü olma zorunluluğu olmamıştır.Tasarım ürününün sanat ürünü özelliklerinden bir kaçına sahip olma isteği , ürünün mevcut kullanım olanaklarının, görsel albeni ve insan psikolojisini dikkate alma gibi sanatın doğasındaki yaklaşımlarla eşleşme arzusundan doğar.

Efil Türk / Tasarım Prensipleri / Zıtlık

Efil Türk / Tasarım Prensipleri / Zıtlık

Sanatsal olan; farklılaşan, bu yüzden dinamiğe sahip, teknik karmaşası ile etkileyici, çarpıcı, her koşulda renkçi ve şaşırtıcı olmalıdır. Bu özellikleri taşımayan tasarım ürünü de, cılız ve etkisiz kalacaktır.

Tasarımın Sanata olan ihtiyacı, sanatın Tasarıma gereksiniminden daha fazladır desek yanlış olmaz. Keza geleneksel sanat eylemleri biçimsel ya da ifadesel olarak farklı dönemlerde farklı ele alınsa da çizgilerin tasarlanması temelinde zaman zaman sadece içgüdüsel uygulanmıştır.

Efil Türk / Tasarım Prensipleri / Motif

Efil Türk / Tasarım Prensipleri / Motif

Çizginin tasarlanması sözcüğü bile, sözkonusu içgüdüsellik olduğunda çelişki barındırır.Buradan ulaşacağımız en keskin sonuç, sanatın içgüdüsellik ile ilişkisinin,onun doğasında olduğudur.

Tasarım içgüdüsel olanı değil, öğrenilmiş olanı kullanır.Temel farklılıklardan bir diğeri budur. Hesaplanmış olandan sonuca giderken, içgüdüselliği kıskanarak bunu formüle etmeye çalışan bir yaklaşımla ürün geliştiren tasarımdır.

Efil Türk / Tasarım Prensipleri / Hareket

Efil Türk / Tasarım Prensipleri / Hareket

İster tasarlama işi, isterse sanat yapma eylemi; ikisinde de herşey bir çizgi ile başlar.

Çizgiyi matematik örgüde dijital dünyaya taşıyan tasarım dahilerinin insan doğasının çizgiyi farklılaştırma durumunu formüle etme şansları yoktur.Doğal yeteneğin elinde olmayan bilgisayar, şablonların sonuçları ile yetinmelidir.

Efil Türk / Tasarım Prensipleri / Hiyerarşi

Efil Türk / Tasarım Prensipleri / Hiyerarşi

Sanat ve tasarım birlikte anılarak birlikte hareket edebilirler, ancak insanı şaşırtan her zaman için bireysel üretimlerdeki anlatılamayan insan üstü becerideki sanat izleri olacaktır.

kalfa / mindonart / 2015

Reklamlar